Esters Heem » Oorlogstijd » Peel-Raamstelling

Peel-Raamstelling


500px-Peel-Raamstelling_the_Netherlands.jpg

De stelling begon aan de Maas, ter hoogte van Grave om via Mill, door de Peel en langs de Zuid-Willemsvaart aan de Belgische grens bij Weert te eindigen.

De stelling kon tussen Meijel en de Rips, vooral rond Griendtsveen, profiteren van een natuurlijke bescherming door de drassige veenmoerassen van de Peel en een aantal reeds bestaande wateren, zoals de Graafse Raam, de Helenavaart en de Noordervaart. Langs het noordelijk deel had men een kunstmatige barrière aangebracht in de vorm van het Defensiekanaal.

Onder andere kazematten, prikkeldraad-versperringen en vrije schootsvelden waren onderdeel van de verdediging.

Deze kazematten stonden op zo'n 200 meter van elkaar, soms op kortere afstand. Er was echter nauwelijks verbindingen tussen de kazematten onderling en de hoofdmacht van de infanterie zat ver achter de kazematlinie in loopgraven, zodat geen directe steun kon worden gegeven. Toch was de Peel-Raamstelling een stelling waarmee een vijand rekening moest houden.


Peel-Raam stelling rond Escharen 1939-1940. 

Jan Roefs/David Ross 

Nr 13 is een type G kazemat, Nr 17 is een  type B de rest allemaal type S.

Het schootsveld vanuit kazemat 13 is rood weergegeven en vanuit kazemat 17 paars.

De Beerschemaasweg vanaf de Brouwketel tot aan de brug, kon men zo onder schot nemen.

Geel gearceerde gebieden geven de stellingen aan en de rode lijnen zijn prikkeldraad versperringen.

Tevens zijn de schootsvelden (met de zwarte halve cirkels) van alle kazematten ingetekend.

Van nr 13 zijn alleen de restanten nog zichtbaar langs het fietspad van de Hoogeweg.

(zie foto hieronder).

 

G-Kazemat.png
G13KazemataandeHogewegmetDuitsersR.jpg

Jan Roefs/David Ross

G  Kazemat (13) aan de Hoogeweg met Duitse militairen, op de achtergrond de kerk en molen van Escharen. 

Iet van Sambeek bij de voorkant van dezelfde kazemat. Hier is de achterzijde al opgeblazen door de Duitsers. De koepel ligt achterover en is gescheurd.


Kazematten.jpg

G-enS-kazemat001-1.jpg

Tekening van type G en S kazemat.


Arnold van den Hoogen (1934) bij kazemat 21S, aan de Riekweg in 't Broek. Deze foto is gemaakt in de zomer van 1940. Het schietgatluik is nog aanwezig en ook de maskering van takken en stammetjes staat er grotendeels nog.


Noordelijke Peel-Raamstelling met Duitse troepen bewegingen (in rood) op 10 mei.

 

Stellingen in het Broek, Russendaal en Maurik, voor 10 mei 1940.

 

Situatie op 10 mei 1940, 14.00 uur. ( Rood zijn de Duitse troepenbewegingen.)


PietvdHoogen.jpg

Piet vd Hoogen in kazemat 22


sporenoorlogkop.jpg

Over de geschiedenis van de Peel-Raamstelling kunt u bij 'Stichting Sporen van de oorlog Mill' meer lezen. (hier de link) Dit is zeker het bekijken waard!


Hendrik Willems nu 93 jaar was in 1940, 17 jaar oud. Hij woonde in de Maurik, nr.  E50, wat toen nog bij Escharen hoorde. Tegenwoordig is dat Langenboom, Venweg 19. Hij was de jongste zoon van Driek Willems en Bet Jans.

Hendrik heeft achter in zijn huidige tuin een in beton gegoten maquette gemaakt van de Maurik in oorlogstijd. Hierop laat hij de Peel-Raamstelling zien en de omgeving met de vennen, de heuveltjes en de bewoners van de boerderijen.

Op onderstaande video geeft hij uitleg hierover.

Op de website 'Sporen van de oorlog Mill' kunt u er nog meer filmpjes van Hendrik Willems bekijken.



De winter van 1939-1940 was er een met zeer strenge vorst en veel sneeuw. Het was dus zaak om de rivieren en kanalen ijs-vrij te houden anders had de hele Peel-Raamstelling geen nut. Dit  ijs-vrij houden van de Raam was een dagvullende taak van veel militairen.

Deze foto is genomen in het Raamdal, op de achtergrond zie je nog vaag de kerktoren van Escharen.


Aan beide zijden van de Hoogeweg waren stellingen gegraven. Op deze foto de kinderen Jan van den Hoogen: Wim, Arnold en Gerrit, naast hun ouderlijk huis aan de Hoogeweg 23.


Tussen de Brouwketel en de woning van Antoon van Sambeek aan de Hoogeweg, lag als onderdeel van de Peel-Raamstelling, een berg zand met daarin het afweergeschut.

Een strategisch goed gekozen locatie want hier had men vanuit de schietgaten zicht op het kruispunt en op de hele Beerschemaasweg tot aan de brug.
Links Café 'De Brouwketel' met Betsie en Toon van Sambeek en rechts een foto van Toon. Hier is de opening van de schietgaten, afgeschermd met gaas, goed te zien.


Piet Derks met NN voor kazemat 21S, voorjaar 1941

 

Het 'Broek', het huidige Raamdal, zag er toen heel anders uit. Er was nauwelijks begroeing. Tot 1940 trad de Raam, door de komst van de Beersche Maas, een aantal keren per winter buiten haar oevers. 

In het stroomgebied van de Beersche Maas mocht geen opgaand hout geplant worden. Om de daar gebouwde kazematten eningszins te camoufleren werden er rondom takken bevestigd. 


Kazemat11-12vSambeek-1.jpeg

Van Sambeek voor kazemat 11 of 12 (aan de Beerschemaasweg) 


Letterlijke tekst uit de besluiten van B. en W.